TRAKSİYONER AKÜ BAKIM VE KULLANMA KURALLARI

A.  GENEL KURALLAR;                                                                          

a)     Akülerinize kesinlikle sigara ile yaklaşmayınız.

b)     Akülerinizin bulunduğu ortamın iyi havalandırılmasını sağlayınız.

c)     Kullandığınız alet ve ekipmanlarınızın izoleli olmasına dikkat ediniz.

d)     Akü kutupbaşı ve bağlantı koruma elemanlarının takılı olmasına dikkat ediniz.

e)     Çalışma ortamının gerektirdiği sıklıkla buşon deliklerini temizleyiniz.

f)      Elektrolit veya saf su depolamak için metal kaplar kullanmayınız.

g)     Aküler kurşun ve kurşun bileşikleri içerirler. Kurşun bileşikleri sağlığa zararlıdır. Akü üzerinde çalışırken; sigara içmeyiniz, yiyecek ve içecek almayınız. İş sonunda mutlaka ellerinizi yıkayınız.

1.           ELEKTROLİT:

Kurşun-asit aküler elektrolit olarak sülfürik asit çözeltisi içerirler.

Akü hücrelerindeki elektrolitin,

    en üst seviyesi; BUŞON FİLTRELERİNİN ALT KENARI OLMALIDIR.

    en alt seviyesi; SEPARATÖR OLMALIDIR.

Seviye daha yüksek ise, fazla elektroliti bir kaba boşaltınız.

Seviye daha düşük ise, saf su ilave ediniz.

KESİNLİKLE ELEKTROLİT VEYA SAF ASİT İLAVE ETMEYİNİZ.

SAF SU İLAVESİNİ, AKÜ ŞARJ BİTİMİNİNDEN 30DK. SONRA YAPINIZ.

Otomatik saf su dolum sistemi varsa, buşon üzerindeki mercek dolumdan sonra renk değiştirecektir.

Eğer herhangi bir hücrede bu renk değiştirme gözlenmiyorsa; hücre buşonunu ve su girişlerini kontrol ediniz. Tıkanmış delikleri açınız, şamandranın takılı kalmadığından emin olunuz.

Elektrolit zehirli ve aşındırıcıdır. Cilde veya göze temas etmemelidir.

UYARILAR:

a)  Akü üzerinde çalışırken aside dayanıklı eldiven, iş elbisesi-önlüğü ve koruyucu gözlük kullanınız.

b)  Yere dökülen elektroliti; Sodyum bikarbonat, Kostik gibi bazlarla mümkün olan en kısa zaman içinde nötralize ediniz ve zemindeki artıkları derhal uzaklaştırınız.

c)  Kıyafetinize sıçrayan elektroliti derhal bol suyla yıkayınız.

d)  Cilde veya göze sıçrayan elektrolit derhal bol suyla yıkayıp, zaman geçirmeksizin doktora gidiniz.

2.           PATLAMA TEKLİKESİ:

Kurşun-asit aküleri şarja alındığında patlayıcı gazlar açığa çıkarırlar.

UYARILAR:

a)  Herhangi bir patlamaya sebep olmamak için akülerin yanına ateşle yaklaşmayınız.

b)  Aküyü sökmeden veya takmadan önce akım anahtarını kapalı tutunuz.

c)   Akım anahtarını açmadan önce bağlantıların sıkılığından emin olunuz. Bağlantı sıkılığını kontrol ederken izoleli aletler kullanınız.

d)   Akülerin bulunduğu yeri temiz tutup, yeteri kadar havalandırınız.

3.           ELEKTRİKSEL ENERJİ:

Eğer bağlantılar korunmasız ise, Akülerin kutup başlarından bir kaçına aynı anda iletken bir cisimle dokunulduğunda kısa devre oluşur ve cisim ısınarak yakıcı hale gelir.Metal eriyip etrafa sıçrayabilir ve ortamdaki hidrojen gazını tutuşturarak patlamaya sebep olur.

UYARILAR:

1)  Akülerle çalışırken kısa devreye sebep olabilecek; saat, yüzük, bilezik gibi kişisel eşyalarınızı çıkarınız. Çalışırken cebinizden düşebilecek cisimleri güvenli bir yere kaldırınız.

2)  Daima izole edilmiş alet takımı kullanınız.

3)  Akü üstlerinde iletken cisimler bırakmayınız.

4)  Daima koruyucu gözlük malzeme kullanınız.

5)  Toplam 60 V' u aşan Akülerde ana bağlantılar sökülürken, en az  3 noktada hücreler arası  bağlantılar açılmalı ve voltaj düşürülmelidir.

B.  İŞLEMLER

1. ŞARJ

Şarj için sadece doğrusal akım kullanılır.

Akü şarja bağlanırken kutup başları aynı işaretli şarj kablosuna bağlı olmalıdır.

Şarj öncesi elektrolit ısısı ;  +10ºC ile +40ºC arasında olmalıdır. Daha düşük sıcaklıklarda tam şarj gerçekleşemez. Daha yüksek sıcaklıklar aküye zarar verir.

Şarj süresince sıcaklık kontrol edilmelidir. En uygun sıcaklık 40º ± 5ºC dir.

Eğer ısı 50ºC nin  üzerine çıkarsa, şarjı kesiniz ve soğuması için bekleyip daha sonra şarja devam ediniz.

a)Buşon kapaklarını açınız. (Otomatik su dolum sistemi olan aküler hariç)

b)Akü elektrolit seviyelerini kontrol ediniz.

c)      Redresör bağlantısını yapınız.

d)Redresör akımını akü kapasitesinin %15’İ NE (I=0.15 K5) ayarlayarak şarja bağlayınız. (Etiket kapasitesi 1000Ah yazan akü için; 1000X%15= 150 A).

e)Hücre gerilimi (Hücre voltajı)  2.40V a  ulaştığında akımı  I=0.075 K5 e düşürerek (Etiket kapasitesi 1000 Ah yazan akü için;  1000X0.075=75 A), hücre voltajları 2.60 -2.70 V’ a ulaşıncaya kadar şarja devam ediniz.

NOT: K5 TSE 1354 standardına göre akünün 5 saatlik kapasitesidir. .

2. DENGELEME ŞARJI

Dengeleme şarjı, akünün işletme ömrünü artırıp, ömür boyunca kapasitenin korunmasını sağlar.

Akünüzü ayda bir kere dengeleme şarjına alınız.

Akü derin deşarj yapıldıysa mutlaka gereklidir.

Şarj akımı akü kapasitesinin % 5’ini aşmamalıdır.

Madde 1 de belirtilen sıcaklıklara uyulmalıdır.  

3. DEŞARJ:

Akü kapasitesinin % 80’inden fazlasını akünüzün ömrünü kısaltır.

Sık aralarla yarım deşarj olmuş aküyü şarja bağlamak akünüzün ömrünü kısaltır.

Deşarj sonunda hücre voltajları 1.70 voltun altına kesinlikle düşmemelidir.  

Akünüzü asla deşarj vaziyette bırakmayınız.

Deşarj olmuş akünüzü derhal şarja bağlayınız.

4. TAŞIMA:

Traksiyoner aküler ağırdır. Uygun kaldırma ve taşıma sistemleri ile taşınmalıdır.

Akülerin üst kısımları yukarıda ve dik olarak kaldırılmalıdır. Kaldırma sisteminin herhangi bir parçası aküye dokunmamalıdır. Akü; kullanıldığı araç içinde doğru konumda yerleştirilmelidir.

5. SAKLAMA

Servis dışı kalan aküleri; tam şarj ederek beklemeye alınız.

Akü kazanı içinde biriken, elektrolit ve suyu boşaltınız.

Akü hücrelerini temizleyip kurulayınız.  

30-60 günde bir yeniden şarj ediniz.

Bekleme sırasında akü içine yabancı madde girmesini önleyiniz.

C.  BAKIM:

Her akü için bakım kaydı tutunuz.

Akü üzerini her zaman kuru ve temiz tutunuz.

Temizlik için nemli bez ve kuru hava kullanınız.

Unutmayınız ki akü üzerinin temiz olmaması kısa devre riski oluşturduğu gibi akünüzün ömrünü de kısaltacaktır.

1. GÜNLÜK

Her deşarjdan sonra akü şarj edilmelidir.

Şarj sonunda elektrolit seviyesi kontrol edilmelidir.

Her şarjdan sonra aküde mekanik hasar olup olmadığı ve temizliği kontrol edilmelidir .

Eğer aküde saf su dolum ve airmiks sistemi kullanılıyorsa, su ve hava bağlantı kanallarının sağlamlığı kontrol edilmelidir.

2. HAFTALIK

Akü kazanı içinde elektrolit yada su olup olmadığı kontrol edilmeli, gerekiyorsa akü ve kazan temizlenmelidir.  

Eğer akünüzün üstünü yıkamanız gerekiyorsa, akü kazanı içinde biriken suyu mutlaka tahliye ediniz.

Bağlantı civatalarının sıkılıkları kontrol edilmelidir.

3. AYLIK

Akünüz ayda bir kere dengeleme şarjına alınmalıdır.

Şarj sonunda, akü redresöre bağlı iken tüm hücre voltajları, elektrolit yoğunlukları ve sıcaklıkları ölçülmeli ve kaydedilmelidir.  

Yapılan ölçümlerde hücreler arasında önemli farklar ortaya çıktığı takdirde Akü Tedarikçisinize başvurunuz.